tết hàn thực là gì

Bách khoa toàn thư hé Wikipedia

Tết Hàn Thực hoặc Tết bánh trôi bánh chay là một trong ngày đầu năm vào trong ngày mồng 3 mon 3 Âm lịch. "Hàn Thực" tức là "thức ăn lạnh". Ngày đầu năm truyền thống cuội nguồn này xuất lúc này một số trong những tỉnh của Trung Quốc, miền bắc nước ta VN và một số trong những xã hội người gốc Hoa bên trên toàn cầu. Hàng năm vào trong ngày này, nhiều mái ấm gia đình mang lại xay bột, trang bị đỗ xanh xao, thực hiện bánh trôi, bánh chay (ở Trung Quốc nấu nướng trà trôi nước), nấu nướng xôi trà lễ Phật và cúng gia tiên.

Bạn đang xem: tết hàn thực là gì

Điển tích Trung Quốc[sửa | sửa mã nguồn]

Ở VN, ngày 3 mon 3 âm lịch ăn đầu năm Hàn thực "phỏng theo đòi người phương Bắc, kỷ niệm ngày Giới Tử Thôi bị tiêu diệt cháy".[1] Hai chữ "Hàn Thực" gắn kèm với một kỳ tích ở Trung Quốc, được biết cho tới nhiều qua quýt tè thuyết Đông Chu liệt quốc.

Đời Xuân Thu, vua Tấn Văn Công nước Tấn bắt gặp loàn cần vứt nước lưu vong, bắt gặp được một hiền lành sĩ thương hiệu là Giới Tử Thôi theo đòi chung. Về sau, Tấn Văn Công về bên thực hiện vua, phong thưởng mang lại những người dân với công tuy nhiên lại quên tổn thất Giới Tử Thôi. Giới Tử Thôi ko ân oán phẫn uất gì, về ngôi nhà fake u vô núi ở ẩn. Tấn Văn Công lưu giữ rời khỏi, cho tất cả những người đi kiếm. Vì Giới Tử Thôi ko Chịu đựng rời khỏi lĩnh thưởng, Tấn Văn Công hạ mệnh lệnh châm rừng nhằm nghiền ông cần ra; ở đầu cuối, nhì u con cái ông đều bị tiêu diệt cháy. Vua thương xót, lập miếu thờ và hạ mệnh lệnh kiêng khem châm lửa tía ngày, chỉ ăn món ăn nguội vẫn nấu nướng sẵn nhằm tưởng vọng.[2]

Tục lệ ở Việt Nam[sửa | sửa mã nguồn]

Tục ăn bánh trôi, bánh chay[sửa | sửa mã nguồn]

Bánh trôi

Ở VN lúc bấy giờ, người tao chỉ thực hiện bánh trôi hoặc bánh chay nhằm thế mang lại trang bị giá thành, tuy nhiên chỉ cúng gia tiên, và với không nhiều contact cho tới Giới Tử Thôi và những kiêng khem kỵ không giống.[3] Vào ngày nay, người Việt thông thường "làm bánh trôi nước, bày cỗ bàn, cúng gia tiên"[1], vì thế bánh trôi còn được gọi là bánh Hàn thực[4].

Theo ngôi nhà phân tích Trần Quang Đức, tục ăn bánh trôi vào trong ngày Hàn thực ở VN nhiều kĩ năng được gia nhập vô thời Lê, phổ cập vô quá trình Lê Trung Hưng - Nguyễn. Năm 1773, Lê Quý Đôn mang lại biết: "Tục VN trọng nhất bánh trôi nước, từng năm cứ ngày mồng 3 mon 3 thì thực hiện bánh ấy. Người phương Bắc cũng có thể có, gọi là Thủy đoàn".[5] Theo phân tích và lý giải của Chỉ Nam ngọc âm giải nghĩa (viết vào lúc thế kỷ 16 thời Lê) giải thích: "Trôi nước với hiệu Thủy đoàn, vô lối ngoài bột nổi hòn lênh đênh".

Tục ăn bánh cuốn[sửa | sửa mã nguồn]

Bánh cuốn ngày nay

Theo biên chép của Lê Tắc, người thời Trần "tiết Hàn Thực, lấy bánh cuốn tặng nhau" [6]. Qua bài xích thơ "Tặng bánh xuân mang lại ngài thiên sứ Trương Hiển Khanh", thực hiện năm 1291, Trần Nhân Tông viết: "Hôm ni trúng ngày mồng 3 mon 3, bên trên cái mâm chạm hình mây đỏ ửng bày bánh Xuân thái, đấy là phong tục cũ của An Nam xưa ni." [6] Theo Chỉ phái nam ngọc âm giải nghĩa, bánh Xuân thái cũng đó là tên thường gọi không giống của bánh cuốn. Sách này bên cạnh đó mang lại biết: "Quyển bính (bánh cuốn) nhiều nhân càng ngon, hiệu là bánh cuốn lăn lộn tròn trĩnh khéo thay" .

Xem thêm: truyện gì

Nhà phân tích Trần Quang Đức mang lại biết: Như vậy, vô thời Trần, thậm chí còn rất có thể truy lên thời Lý, nhằm mục tiêu tiết Hàn thực, người Việt ăn bánh cuốn và với tục lấy bánh cuốn tặng nhau, chưa tồn tại tục ăn bánh trôi như thời Lê Nguyễn về sau. Bánh cuốn còn được gọi là bánh Xuân thái (thái: rau), vô với nhân (có thể bao gồm cả rau củ lẫn lộn thịt), được cuốn tròn trĩnh lại, hình dạng khá sát với bánh cuốn ngày này.

Tục lệ ở một số trong những dân tộc bản địa thiểu số Việt Nan[sửa | sửa mã nguồn]

Một số dân tộc bản địa thiểu số với số lượng dân sinh rộng lớn bên trên VN như đồng bào dân tộc bản địa Tày, Nùng… Thường sinh sinh sống ở những tỉnh phía bắc, một trong những phần thiên di vô phái nam, Tây Nguyên vẫn lưu giữ phong tục tảo phần. Vào ngày mồng 3/3 Tết Hàn Thực cũng là một trong ngày lễ nghỉ rộng lớn của những dân tộc bản địa này. Họ gọi này đó là Tết Thanh Minh hoặc Lễ Tảo Mộ.


Hàng năm cứ cho tới ngày 3/3 Âm lịch, đồng bào những dân tộc bản địa này, từng hộ mái ấm gia đình tiếp tục sẵn sàng lễ (gồm xôi, gà hoặc thịt…) nhằm mang lại những phần mộ người thân trong gia đình cúng và tưởng niệm người vẫn tổn thất. Ngày này là một trong ngày lễ nghỉ cần thiết so với bọn họ. Dù đi làm việc ở điểm xa xôi bọn họ vẫn tiếp tục nỗ lực cho tới thăm hỏi phần mộ người thân trong gia đình. Cúng bái và dọn dẹp và sắp xếp phần mộ thật sạch.[7]

Xem thêm: búp bê đồ chơi cho nam

Tranh cãi[sửa | sửa mã nguồn]

Nhà phân tích văn hóa truyền thống Nguyễn Ánh Hồng cho thấy ngày đầu năm này ở VN thực rời khỏi bắt mối cung cấp từ là một phong tục của những người Trung Quốc tuy nhiên và đã được Việt hóa nên được lưu truyền cho tới ngày nay:

Tên gọi của Tết Hàn thực nghe có vẻ như học theo kể từ Trung Quốc tuy nhiên ko cần, nhưng mà Khi vô VN, nó vẫn thống nhất với đầu năm bánh trôi, bánh chay, đầu năm mon 3 của những người Việt. Bản đằm thắm ngày đầu năm này cũng đem chân thành và ý nghĩa và thể hiện tại rõ rệt về đặc thù văn hóa truyền thống, lối sinh sống, những khát vọng mong ước rất độc đáo của những người Việt. Chính điều này vẫn tạo ra mức độ sinh sống bền lâu của ngày đầu năm bánh trôi, bánh chay. Khác với Tết Hàn thực ở Trung Quốc - thông thường ko châm lửa vô 3 ngày và chỉ ăn trang bị giá thành vẫn nấu nướng sẵn trước ê, ở VN, người dân ko kiêng khem lửa, từng việc nấu nướng nướng vẫn ra mắt thông thường.[8]

Nhà phân tích Trần Quang Đức cũng cho thấy vô "An Nam phong tục sách" với ghi tục này "phỏng theo đòi người phương Bắc, kỷ niệm ngày Giới Tử Thôi bị tiêu diệt cháy"[1].

Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]

  • Tết Thanh minh
  • Tấn Văn công
  • Tết Đoan ngọ

Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]

  • Sổ tay văn hoá VN, Đặng Đức Siêu, Nhà Xuất bạn dạng Lao động, 2006